Ubuntu.pl - Forum Ubuntu

Jeśli ktoś jest chętny do przetestowania skryptu / programu do robienia automatycznego Backup / Restore systemu Linux programem CloneZilla to zamieszczam w/w. Często korzystałem z zapisanych wpisów przy kopiowaniu systemu ClonaZillą w wersji TUI które ułatwiały dokonanie w/w operacji np. w terminalu przy kolejnym backup-ie także odpowiednich wpisów dla GRUB-a... i dlatego powstał pomysł uproszczenia całej manualnej procedury ...skryptem / programem (deb) .
W skrócie program w wersji .deb o nazwie: system-backup instaluje się w systemie u mnie w menu administratora. Dodaje do systemu skrypt/program system-backup w ścieżce : /usr/bin/system-backup + ikonkę w systemie. Po uruchomieniu z menu: System-Backup (CloneZilla) program dodaje do naszego USB-HDD/SSD ( który uwaga musi być wtedy podłączony pod usb !) dwa pliki : clone.sh / restore.sh , także wpisy w pliku 40_custom odnośnie menu GRUB dla uruchomienia opcji: Backup /Restore / ClozeZilla na koniec uaktualnia prog. Grub. Całość konfiguracji wymaga podpiętego dysku USB-HDD/SSD (ext4) i programu CloneZilla w wersji ISO o nazwie i w ścieżce : /clonezilla.iso
Oczywiście musimy na naszym PC/laptopie uruchomić GRUB-a w czasie startu boot-owania systemu!
Program po odinstalowaniu usuwa wszystkie modyfikacje i wpisy w systemie ...oprócz plików na samym USB-HDD/SSD które przeważnie zapisują się jako root lub uprawnieniami konkretnego usera i trzeba je usunąć ręcznie.
Pomimo iż moim zdaniem w 99% nie powinno być żadnych problemów z w/w programem ponieważ sam skrypt nie identyfikuje partycji / dysków jako sda / nvme itd które czasami mogą się zmieniać przy boot-owaniu systemu a korzysta z UUID dysku / partycji systemowej ...to jednak zalecam do korzystania z w/w programu na razie doświadczonym użytkownikom Linux-a. Nie ponoszę odpowiedzialności przy ewentualnych szkodach itd ...typowa regułka jaką się stosuje w programach BETA itp
Jednak moim zdanie jest to na dzień dzisiejszy taka podstawa przy użytkowaniu systemu Linux i robieniu z nim różnych dziwnych konfiguracji i instalacji programów z np. nieznanych źródeł ...czyli szybki BACKUP / RESTORE systemu który nie zmusza nas do ciągłego wybierania z menu CloneZilli odpowiednich ustawień szukania swojego dysku itd + brak jakichkolwiek okienek tylko automatyczny backup z informacjami li tylko w terminalu. Ja stosuję z powodzeniem w systemie LinuxMint ( czyli w sumie Ubuntu ) ale powinno działać na każdym systemie Linux i uruchomionym GRUB/menu. I tak naprawdę właśnie powinien być pomocny mniej doświadczonym użytkownikom Linux-a przy robieniu backupu systemu (przy pomocy prog. CloneZillia ...i nie tylko) .
Wpisy jakie powinniśmy zobaczyć w menu GRUB-a :

CloneZilla - Automatyczny Backup Systemu (na USB-HDD/SSD)
CloneZilla - Przywracanie Systemu (ostatni zapisany obraz na USB)
CloneZilla - wersja standardowa (z GUI/TUI)

Przywracanie systemu powinno dokonać się z ostatnio zapisanego obrazu na USB . Żeby wybrać inne można skorzystać z CloneZilli w wersji standard czyli tekstowej grafice TUI i wybrać samodzielnie dany backup.
Backup jest także robiony z opcją weryfikacji obrazu ! i dlatego może trwać dłużej jednak to podstawa żeby mieć 100% pewności zapisanego obrazu.
Do minusów można zaliczyć że w kopi systemu znajdzie się także plik :clonezilla.iso (430MB) jeśli ktoś ma mało miejsca na dysku to jest jakiś problem. Może w przyszłości uda się wszystko umieścić na USB ...może na Ventoy ?

Ps. powiem wam więcej w mojej konfiguracji sprzętowej na lapku Lenovo na której mam 3 systemy OS Mint/MXlinux/Windows + dwa dyski twarde nvme mam zawsze spore kłopoty z wykonaniem poprawnej kopii partycji. Dzieje się to przez to że systemy Linux u mnie Mint / CloneZilla (debian) inaczej przypisują nazwy np. /dev/nvme0n1p4 na /dev/nvme1n1p4 czyli nazwy dysków /dev/nvme0 lub 1 ...czasem nawet po poprawnej kopii robionej w standardowy sposób / restore nie mogłem uruchomić systemu ? upsss pomagał prog. bootrepair .... albo musiałem kilkukrotnie zrestartować system żeby CloneZilla poprawnie w końcu nazwała tą partycję i wykonała restore
Teraz po wykonaniu obrazu skryptem zapisującym UUID systemowej partycji / dysku i restore Clonezilla za każdym razem znajduje i prawidłowo przywraca obraz ...ALE !!! CloneZilla na końcu też "głupieje" i wypisuje o błędach np. obraz przywrócony prawidłowo ale trzeba np. dokonać zmian w pliku fstab a na końcu o błędzie UUID : unknown hard drive device ... Jednak po restarcie : GRUB + menu działa prawidłowo wpisy nie poznikały odnośnie innych OS. System Mint /MX/Windows ..działają OK!!! Tak więc dla mnie to jest lepsze rozwiązanie niż standardowe klonowanie po nazwie nvme. Wiem że to wina dwóch dysków jeśli ktoś ma jeden na 100% nie będzie maił tych kłopotów ale jak widać nawet jak u mnie to z tym skryptem taż jest OK . A może to jakiś bug w wersji stable CZ ? ... chyba jest to problem związany z kernelem i zmianami od jądra 5.3 ! czyli sposób w jakim obecne jądra zmieniają nazwy urządzeń blokowych czyli w sposób : niedeterministyczny prawie jak losowy choć to ponoć nie to samo . I jak wspomniał twórca CloneZilli : Steven Shiau ..."That's actually the pain for Clonezilla project"... To właściwie obecnie wielki ból projektu Clonezilla !

Zamieszczę też skrypt + prog. w wersji .deb system-backup2 tzw. wersji full / USB ...czyli już wszystko na naszym USB-HDD/SSD chodzi tu w szczególności o program CloneZilla w wersji ISO ( ok 490MB )/ backup-y / skrypty itd. Uwaga podłączając nasz USB-HDD/SSD skrypt usunie wszystko na w/w ! ale spokojnie trzeba wpisać / podać swój USB np. sda /sdb / sdc itp skrypt wyświetli co jest podłączone pod USB i na końcu zatwierdzić 2 X ....t , utworzy dwie partycje 1( o nazwie CLONEZILLA) (fat32) 2GB i 2 (o nazwie CLONEZILLA_DATA)(ext4) partycja z resztą przestrzeni na backup-y i skrypty. Na partycji fat32 musimy umieścić / skopiować obraz ISO CloneZilli oczywiście jak poprzednio o nazwie clonezilla.iso. Uwaga nie do końca jeszcze sprawdziłem tą wersję np opcję restore ....bo backup na USB działa OK tak więc wymaga testowania i potwierdzenia czy działa dobrze. Także taka mała uwaga nasz USB-HDD/SSD podłączamy podczas startu systemu !!! a nie jak GRUB i menu już widzimy (tak można było zrobić w poprzedniej wersji z plikiem ISO na dysku twardym). Ventoy -a porzuciłem z testów bo to dość specyficzny program i choć nie jest to nie możliwe to jednak pewnie bardziej uciążliwe w wykonaniu ...a może nawet wymagało by to jakiś praw autorskich ?
Wiadomo przy skrypcie system-backup2 jeśli chcemy potem usunąć w/w to musimy wszystkie wpisy usuwać ręcznie / i update-grub ...no tak naprawdę tylko wpisy w pliku: /etc/grub.d/40_custom wersja .deb czyści podobnie jak pierwszy system-backup
Ponieważ ten skrypt / program formatuje dyski lub partycję dołożyłem jeszcze kod zabezpieczający przed przypadkowym formatowaniem partycji systemowej ...no ale wiadomo w systemie możemy mieć kilka dysków i partycji np. z cennymi danymi itd itp i przed tym już nie można zapobiec nie można stworzyć programu zupełnie idioto-odpornego ! ...podczas wyboru wyświetlane są wszystkie dyski i napędy USB a wybór powinien być przemyślany

W tym wypadku wpisy w GRUB powinny być takie :

CloneZilla - Automatyczny Backup Systemu (na USB)
CloneZilla - Automatyczne Przywracanie Systemu (ostatni zapisany obraz na USB)
CloneZilla - Standard TUI

powodzenia w testowaniu !

SHA1 - 3e488731721a45cefcabda33daabce25f6cbef7a - system-backup2_1.0-2.deb

Nowa wersja programu system-backup3. W nowej wersji została dodana możliwość wykonania szybkiego backupu/restore partycji / dysku systemowego z menu Grub-a dla wszystkich systemów OS z rodziny Linux na PC / laptopie i zapisie obrazów na jednym dysku USB-HDD/SSD. Program oprócz standardowego działania jak w poprzedniej wersji v2 ma dodatkowo 2 skrypty które ułatwiają to zadanie ( wersja v2 nie może go zastąpić ponieważ nie ma pewnych modyfikacji w kodzie np. identyfikacji systemów linux po nazwie w menu GRUB itd.) Wiadomo mając kilka systemów OS (linux) tylko na jednym "Głównym/wybranym OS" możemy dokonać aktualizacji Grub bo inaczej ciągle mielibyśmy bałagan i inne wpisy w menu
Zasada działania:
Po instalacji programu system-backup3 na tzw. głównym/wybranym OS i sformatowaniu USB w ścieżce : /tmp/system-backup3-skrypty ...i na USB partycja fat32(2GB) znajdziemy dwa skrypty:

1 - konfigurator_OS.sh - Uruchamiamy go na każdym systemie (oprócz OS zarządzającego Grub-em), który ma być dodany do menu GRUB. Zapisuje on wpisy GRUB do pliku .txt na partycji FAT32(usb). USB-HDD/SSD musi być oczywiście wcześniej podpięty i sformatowany programem system-backup3.

2 - aktualizator_GRUB.sh - Uruchom tylko ! na GŁÓWNYM / wybranym systemie, który zarządza GRUB-em po podłączeniu dysku USB-HDD/SSD !. Skrypt zbierze wszystkie pliki *_grub_menu.txt (ze wszystkich systemów linux utworzone skryptem konfigurator_OS.sh) z USB i doda je do /etc/grub.d/40_custom oraz zaktualizuje GRUB zapisze też backup pliku 40_custom w folderze domowym użytkownika.
Program jest w fazie beta u mnie działa OK ...ale wiadomo konfiguracje sprzętowe są bardzo różne nie mówiąc już o ilości i różnorodności systemów Linux ich nazw itd. itp

Ps. wiadomo przed uruchomieniem trzeba nadać uprawnienia do skryptów np chmod +x konfigurator_OS.sh itd ....
Także mała poprawka programu system-backup3_1.0-3. Ponieważ wersji systemów Linux (opartych o wersje: debian / ubuntu ) jest dość dużo a komenda identyfikująca OS w terminalu może w drastycznych przypadkach być bardzo podobna np. MX linux wyświetla: DebianGNULinux / debian 12 bookworm itd... nie jest to zbyt intuicyjna nazwa mając np. kilka systemów z rodziny Debian
Wprowadziłem podczas uruchamiania programu system-backup3 i skryptu konfigurator_OS.sh możliwość wpisania własnej nazwy systemu OS tylko w menu GRUB. ( oczywiście można to zrobić ręcznie samemu w pliku 40_custom ) nie wiem czy nie będzie trzeba zrobić tego wszędzie także w skryptach clone/restore ...ale to jeśli tylko będą jakieś błędy.

Niestety LIPA !!! CloneZilla nie przyjmuje jednak np opcji restore / przywracania po UUID ...szukam rozwiązania żeby było stabilnie i szybko ...na razie można korzystać z opcji graficznej TUI ...oczywiście co do przywracania systemu bo sam backup działa OK. Nie chcę korzystać z nazw blokowych bo one też się zmieniają jak wspominałem może uda się zmienić skryptem żeby CloneZilla sama odszukała zapisany obraz jako urządzenie blokowe ...po UUID ale na swoim OS
Dziwne że nikt tego nie zgłaszał ...
Ok chyba się udało ....ale "zagwozdki" i kombinowanie ... wersja system-backup3_1.0-3 powinna działać OK ...ale trzeba testować
Uwaga ! Na wersjach : system-backup / system-backup2 ...nie działa opcja restore / przywracanie systemu ....można to samemu poprawić ale lepiej korzystać z najnowszej wersji.
Dodam troszkę inną wersję z poprawioną/dodaną opcją : znalezienia i wpisania w konfiguracji CloneZilli (clone/restore) nazwy urządzenia blokowego np. sda / nvme1nxpx ( którą clonezilla na dzień dzisiejszy identyfikuje poprawniej ) z numeru UUID /dysku / partycji która znowu jest stosowana podczas identyfikacji systemu do zrobienia backupu ale dla obu wersji : clone.sh / restore.sh ( wersja : system-backup3_1.0-3.zip ma tylko dla restore.sh i działa OK )
Dodałem też skrypt:
2 - usuwator_GRUB.sh - uruchamiamy na tzw systemie GŁÓWNYM / wybranym, który zarządza GRUB-em w celu szybkiego usunięcia wpisów w pliku : 40_custom które mają w nazwie : CloneZilla . Skrypt dla bezpieczeństwa robi backup pliku 40_custom w folderze domowym użytkownika.
Ps. Jeśli ktoś potrzebuje innych opcji przy klonowaniu partycji / dysku można samemu zmienić to na USB / ext4 w plikach :clone_nazwaOS.sh / restore_nazwaOS.sh np. więcej o opcjach: https://clonezilla.org/fine-print-live- ... ocs-sr.doc
nowsza wersja :system-backup3_1.0-5 z ułatwionym uruchomieniem skryptów z menu :administracja ...ikony : A / U i z USB/ext4 + zmieniony folder zapisu /tmp ( z ktorego samoczynnie system usuwa pliki ) na /home + mała korekta przy usuwaniu wpisów w 40_custom ( ustawianie kursora na pierwszej wolnej linii )

No i chyba się stało ...zauważyłem ( nie wiem jeszcze czy na 100% ) że od kernela 6.15.x ( na moim OrangePI3LTS) urządzenia blokowe ustawiane są w sposób deterministyczny czyli prawie już jak skała ....nic się nie zmienia i nie szaleje nie trzeba szukać sposobu żeby np. nasza kamerka usb lub karta audio usb miała zawsze numer 1 lub 2 dla poprawnej konfiguracji. Pewnie dotyczyć to będzie też dysków HDD /SSD i ich pozycji nvme0 / 1 / sda 1 / 2 itd ....ale to taka mała rewolucja bo jak widzę nie działają już pewne ustawienia np. konfiguracje w /etc/asound.conf / ... ( blacklist.conf ...dla niektórych urządzeń ) ???

trochę opisu w pdf (PL) bo strasznie na forum rozrzucone informacje i może sprawiać trudność
Przed uruchomieniem plików / skryptów jakaś_nazwa.sh nadaj im odpowiednie uprawnienia Oczywiście przed użyciem programu system backup 3 trzeba mieć uruchomiony GRUB i jego menu na swoim PC ..ale jeśli ktoś już zainstalował Linux-a razem z Windows to menu Grub-a raczej powinien być już widoczny

Można przetestować nową wersję programu v.1.0-6. Zmieniłem nazwę programu na : GrubZilla ...postanowiłem oddać co cesarskie... cesarzowi czyli CloneZilli mój programik to tylko taka nakładka graficzna na w/w
Dodałem poprawkę dotyczącą wykrywania / identyfikacji systemów OS w terminalu i możliwością błędu powtarzania się tej samej nazwy np systemy Debian : DebianGNULinux z OS opartych o Ubuntu może być to samo. Przez dodanie prefixu do nazwy folderu zapisu obrazu / skryptów programu itp z pierwszych czterech znaków nr. UUID partycji / dysku systemowego nie powinno być już niepokoju że coś pójdzie nie tak mając na swoim PC kilka OS z rodziny Debian lub Ubuntu. Program testowałem na LinuxMint ale powinien działać na każdym OS Ubuntu / Debian.
To taka wersja jeszcze: terminalowa / TUI ...planuję wersję GUI z prog. zenity ...żeby było prościej dla każdego. Poprawiłem mały błąd przy instalacji wersji .deb v.1.0-6. w pliku postinst.
Można przetestować nową wersję GUI v.1.0-7 czyli okienka zamiast terminala. Dodano np. możliwość łatwego korzystania z kilku dysków USB przez tzw. weryfikację USB (UUID). Uwaga jeszcze słabo przetestowana wersja... i tylko na : Linux Mint / cinnamon ( Ubuntu )

OK... to już ostatnia wersja ( FINAL) więcej nie zamierzam nic zmieniać chyba że ktoś wskaże jakieś błędy itd.
Wersja 1.0-8-PL w zasadzie nic konkretnego nie zmienia w działaniu do poprzednika v 1.0-7 i nie jest konieczna reinstalacja itp. Jednak postanowiłem dodać menu / panel sterowania czyli zlikwidować w menu (OS): Administracja / System 5 ikon programu. Jednak było to troszkę nieprofesjonalne bo jeśli każdy program miałby 5 ikon to przy 10-ciu programach robi się już... 50 pozycji upsss
Dodałem prog. YAD ( w wymogach instalacji ) bo troszkę ładniej wyświetla/skaluje ikony itd niż zenity.

Miałem już nic nie zmieniać ale z ciekawości zrobiłem wersję dla testu z możliwością backupu Windowsa którego pewnie każdy jeszcze ma na swoim PC ...co oczywiście jest lekkim wyzwaniem w identyfikacji partycji / dysku z pozycji systemu Linux jednak jeśli nie jest on zaszyfrowany BitLocker-em .Dodana została też opcja (menu: wybór backupu) łatwiejszego zarządzania backupami na USB pomijając troszkę uciążliwy TUI programu CloneZilla. Jak zwykle uwaga bo to wersja testowa.
Poprawiona wersja niestety nie działała opcja : wybór backupu
Fajnie by było jakby ktoś potwierdził poprawne działanie tej wersji i opcji w menu...( jak zwykle uwaga wersja beta lepiej mieć backup danego systemu / partycji )

kobrawerde pisze: 10 maja 2026, 18:42 backupu Windowsa którego pewnie każdy jeszcze ma na swoim PC

Cóż bracie, strzał kulą w płot. Jeśli chodzi o mnie. Dindołsa, prywatnie, nie używam (nie ma go na dysku) już z 15-ście lat.

No cóż nie robię tego programu tylko dla ciebie ... ale fakt osobiście do Windy nie zaglądałem prawie parę miesięcy. Ostatnio jak mialem odblokowywać bootloader na smartfonie POCO f7 (dla uzyskania opcji nagrywania rozmów) bo programy tylko pod Windę itd .Jednak większość instaluje Linuxa mając już Windowsa i pewnie czasem przydało by się mieć taki szybki backup tego nielubianego systemu ... ale to tylko taka (ułatwiająca) opcja pewnie większości linux-owcą ...niepotrzebna
Jeśli nie masz Windy to nawet nie zauważysz różnicy przy instalacji bo w menu Grub nie będzie żadnych wpisów.
Jeszcze dodam tylko opcję hasła/szyfrowanie obrazów bo czasem się przyda dla ich bezpieczeństwa na USB i będzie... finito